اول عرض کنم که برادر عزيزمان حاج آقا مخبر ( سراي انديشه ) به نکته ي ظريفي اشاره فرموده اند که بنده را ياد امري مي اندازد که کوهها هم شانه از زير بارش خالي کرده اند و اين ما هستيم که تن به اين امر داديم آنهم پيش از اينکه طعم شير مادر را هم چشيده باشيم و بويي از اين دنيا به دماغمان خورده باشد .
    حتي پيش از اينکه گوش و چشمي هم در شکم مادر داشته باشيم ، چه رسد به وقتي که بقول مرحوم علامه : در نخستين بار که چشم ما بر اندام جهان خارج افتاد ... ، و ماحصلش هم مثلا يک سياهي بوده باشد ، البته نه در جهان خارج ، که عبارت باشد از دامن مادر در خانه گرفته تا دامن مام وطنمان ايران در جهان خارج از آن مثلا ، يا پيش از آن ، آغوش مادر در خانه را عرض مي کنم .
    وآن امر به فراگيري يا فراگرفتن است که برادرمان فرموده اند : فراگرفتن براي انسان مثل آب براي ماهي است .
    خلاصه اينکه تعبير فراگير يک وقت مثل : اقرا ... ، که در قرآن عظيم آمده مي باشد و يک وقت هم مثل اينست که گفته شود انسان فراگيرست ، حتي پيش از بدنيا آمدنش ، بقول قرآن عظيم : من علق .
    مطلب ديگر اينکه عزيزي خصوصي فرموده اند که به تعبير بنده براي مخاطب خاص ننويسم بلکه براي عام بنويسم .
خب ، گفتيم که در فراگيري حرف از گرفتن هم هست ، و اين چه گرفتن بقول مرحوم علامه بعنوان مثال يک سياهي باشد ، وچه مثلا سياهه ي حرفي مثل مثلا نون که در قرآن عظيم آمده : ن والقلم و ... ، و خلاصه آنچه ما مي گيريم .
خب ، بفرموده براي توضيح بيشتر يک مثال ديگر هم مي زنم ، مثلا در همان که جناب آقاي مصباح يزدي فرموده بودند که : مسلمانان در سايه تشويقهاى رسول اکرم ص و جانشينان معصومش به فراگيرى انواع علوم پرداختند ... . ، فقط حرف از گرفتن انواع علوم بقول ايشان نيست ، بلکه مثلا حرف از تشويقهايي هم هست ، چراکه در سايه آنها اينها گرفته شده ، وگرنه چرا اينها گرفته شده ؟ انواع علوم بقول ايشان را عرض مي کنم ؟
آيا مثلا براي اينکه علم يا دانشند ؟ و علم و دانش گرفتنيست ؟ ووو ؟ و مراد از تشويق رسول اکرم صل الله عليه و ال وسلم اين است ؟ يا چيز ديگري گرفته اند ؟ آيا مثل مثلا اينکه والديني فرزند خود را تشويق به مدرسه رفتن کنند ؟ يا ...

بسم الله الرحمن الرحيم ، اقرا بسم ربک الذي خلق ، خلق الانسان من علق ، ... : قرآن عظيم
در اين يکي دوروزه برف خوبي اينجا آمد ، نخواستم که اين چيه تلفني هم با شهر ارتباط برقرار کنم ، آخه توي اين چيه فرمي که اين چيه اينترنتي براي جايي فرستاده بودم اين چيه کد پستي خود را هم نوشته بودم ، ولي مثل اينکه نداشتند و بنده هم يادم نبود و آمدم خانه که برايشان ببرم ، هرچند که گفته شد اين چيه تلفني هم مي توانم اين کار را بکنم .

خلاصه ارتباطم با اين چيه جهان خارج قطع بود ، البته خارج از خانه را عرض مي کنم ، چراکه جهان خارج که فقط خارج از خانه ، شهر ووو که نيست ، بلکه در رابطه با چشم ، گوش و ديگر اعضاي پنجگانه ي ما خانه هم جهان خارج بحساب مي آيد و فراگيري هريک از اين اعضاي ما در خانه هم فراگيري از جهان خارج محسوب مي شود .

براي بعضي از اعضاي ما که جهان خارجي پيش از خانه هم هست ، يعني فراگيري اين اعضاء پيش از نفس کشيدن و طعم شير مادر در اين دنيا مي باشد ، در اولين آن است که فراگير مثل پدر پسر مي شود يا مثل مادر دختر ، البته موردي مثل حضرت عيسي بن مريم عليه السلام هم داريم که مثلش مثل مثل حضرت آدم عليه السلام مي باشد که دنياي رحم مادر را هم نداشته ، و پيش از آمدن به اين دنياي خاکي فراگير اسماء هم بوده و براي اين خصيصه هم بوده که مسجود ملائک شده ، خصيصه ي فراگيري را عرض مي کنم .

خب بجز انسان هم فراگيري دارد ! پس وجه تمايز انسان چيست ؟

بله انسان فراگرفته که فراگيرد ، در حاليکه حتي فرشته هم فراگرفته !

مثلا در فراگيري علم يا دانش يکي مي داند مثل مثلا فرشته که آنچه را که بايد بداند مي داند ، يکي هم مثل انسان که هرچه بداند باز مي تواند که بداند ، به تعبير بحث همان که عرض شد ، يعني يکي همان که فراگرفته ، يکي هم فراگرفته ولي فراگرفتن را .

حالا فراگرفتن يا فراگيري يعني چه ؟ يعني همين که مي خواهيم ببينيم يعني چه ؟ و مي توانيم .

بله ما مي توانيم فرابگيريم حتي با مثلا چشم ، ولي فراگيري بر پايه ي فقط افتادن مثلا چشم بر يک چيزي به اسم مثلا سياهي نيست ، که مرحوم علامه فرموده اند ، بلکه در فراگيري حرف از گرفتن هم هست ، و ... .

اول اين را عرض کنم که در آغاز فراگيري منطق جديد و انقلابي حرف نه داشت ! در منطق قديم و روش اين چيه رئاليسمش نيز هرچند هم مثلا مرحوم علامه حرف از مثلا ( حرکت ابصار ) داشته باشند ، اين را پس از آن دارند که فرموده اند : در نخستين بار که چشم ما بر اندام جهان خارج افتاد ... ، يعني بنا را بر چشم ما گذاشته اند و فرق دارد با چشم بيناي ما ، در ثاني فقط به بينايي ما بسنده نشده ، بلکه ايستگاه بعدي تجريد از حس و مثلا حس بينايي چشم ما هم نيست ، مگر اينکه همانطور که فرمايشات ايشان هم اين را مي رساند مراد از اين مرحله هم همان مرحله ي خيال يا حافظه باشد ؟ يعني همان لوح سفيدي که استاد شهيد در پاورقي فرمايشات ايشان نام برده اند و گفتيم که از در نظر ايشان يعني به نظر حکماي اسلامي مراد از اين لوح سفيد چيزي جز فقدان حافظه نيست ، يعني مثل حرف منطق جديد حرف از نه داشتن حافظه است .
خب بحث ما هم که گفته ايم فعلا فراگيري ديني نيست که بقول مثلا جناب آقاي مصباح يزدي مثل : مسلمانان در سايه تشويقهاى رسول اکرم ص و جانشينان معصومش به فراگيرى انواع علوم پرداخت ... .
يعني فراگيري با پسوند مثلا اسلاميش بر پايه اي باشد که مثلا ايشان فرموده اند ، که با فراگيري از رسول اکرم ص و جانشينان معصومش به فراگيري پرداخت چراکه در فراگيري مثلا چشم ما فعلا کاري به اين نداريم که آيا در نخستين بار به ميراث آخرين پيام آور خدا افتاده ؟ يا مثلا ميراث يونان باستان ؟ و يا ميراث غرب انقلابي ؟ و کاري هم نداريم که بعد حفظ و ذکر يا ياد هم کي وارث آن است فعلا ، چراکه نه تنها براي وارث هم قانون فکر يا انديشه هم نوشته شده ، بلکه حکم و حکومت عقل هم از قلم نيفتاده ، احکام ايجابي و سلبي ، اسلامي و ايرانيش به اشکال صفريک جديد و انقلابيش هم در فرمايشات ايشان يافت مي شود .
خلاصه اينکه بنده خيلي سعي کردم دراين که بعرض رسيد يک نظم ترتيبي به اين چيه ذهني که مي فرمايند بدهم ، مثلا جايگاه دل يا قلب در دستگاه ادارکي يا ذهني که ايشان فرموده اند ، بشرح ايضا در پاورقي استاد شهيد هم کجاست ؟ و کارش چيست ؟
مگر اينکه حرف ايشان هم همان باشد که يک بار نقل و قول کرده ام اين را که گفته شده : همان را که عارف دل يا قلب مي گويد يکي حس و يکي ديگر عقل مي گويد ، در نتيجه چي ؟ يعني فرقي با هم ندارند ، يعني ما بعد عضو يک چيز است و يکي آنرا حس مي گويد ، يکي قلب و يکي هم عقل .
خب ، پس فعلا در فراگيري هم کاري با بعد اين مثلا چشمي هم نداريم که : افتاد به جهان خارج .
همانطور که در آغاز فراگيري هم کاري نداشتيم به اينکه اگر سندش بنام ما خورده ، خب بفرمان ماست : چشم ما ، واگر خدا داده آغاز فراگيري چشم ما هم بفرمان اوست که فرمود : اقرا ... ، يعني فراگير و شد .
ديگر اينکه الان هم بحث از فراگيري مثل مثلا همانست که جناب مصباح يزدي فرموده بودند : مسلمانان در سايه تشويقهاى رسول اکرم ص و جانشينان معصومش به فراگيرى انواع علوم پرداختند ... .
البته همانطور که عرض شد فعلا نه بر پايه اي که ايشان فرموده اند ، بلکه مثل مثلا اين چيه علوم پايه اي که بگوش شما هم خورده باشد ، و مقصود از فراگيري با پسوند پايه هم مثل همين علوم پايه است فعلا .
باسم الله الرحمن الرحيم ، اقرا ب ... .

لابد بقول مثلا جناب مصباح يزدي اين هم در راستاي همان وارد کردن علم و دانش يونان باستانست که فرموده بودند : مسلمانان در سايه تشويقهاى رسول اکرم ص و جانشينان معصومش به فراگيرى انواع علوم پرداختند و مواريث علمى يونان و روم و ايران را به زبان عربى ترجمه کردند و عناصر مفيد آنها را جذب و با تحقيقات خودشان تکميل نمودند و در بسيارى از رشتههاى علوم مانند جبر مثلثات هيات مناظر و مرايا و فيزيک و شيمى به اکتشافات و اختراعاتى نائل گرديدند ؟

قسمت آخر :

    يعني نه تنها اول صفر را ، بلکه يک را هم نشان نمي دهند ، يعني مي گويند که نشان نمي دهند !؟ پس از نشان دادن دو چيز مثل مثلا همان دو سيب در يک بشقاب است که با کم و زياد کردن سيب در بشقاب سه ، چهار ووو ، و بعدهمينطور يک و صفر را نشان !؟ مي دهند .

    اين را براي آن عرض کردم که در اين آغاز فراگيري با دو هم از روش صفريک جديد و همچنين روش اين چيه رئاليسم مثلا مرحوم علامه هم خبري نيست ، يعني با اين دو روش و هيچ يک از اين چيه متد علوم که در اين چيه متدو لوژي علوم ادعا مي شود تاکنون که اتفاق نيفتاده ، فراگيري را عرض مي کنم .

    همينطور نه طبق منطق دو رقمي ايجابي و سلبي قديم و صفر يک جديدش ، مثل دو دويي اين دو هم نه ، چراکه ايشان خانه را مثل ما هيچ بحساب آورده اند و آغازي نه دارند که آخر و پاياني هم نه دارند ، ولي ما که بي خبر نيستيم از : انا لله و انا اليه راجعون .

    چراکه گفتيم ايشان ، بشرح ايضا منطق قديم يا ارسطويي هم ، مارا هيچ بحساب آورده اند ، واين ما ي تعريف شده مثل مثلا امروز که مثلا بنده سوار اين چيه اتوبوس شدم ، همينطور بقول ايشان انقلابي و ديجيتالي در اين چيه اتوبوس هم روي يک صندلي نشستم ، اينجا مد نظر است ، نه آنجا که حرف از صفر يک است ، چراکه اينجا حرف از يک يک است ، يکي مثل بنده که مثلا سوار يک اين چيه اتوبوس شده ، و همينطور در آنهم روي يک صندلي نشسته .

    بسم الله الرحمن الرحيم ، ... ، اهدنا الصراط المستقيم ، ... : سبعا من المثاني

سلام عليکم .

    ديروز که مي رفتم شهر در مسيرشهر ماشين جلوي ايستگاه دانشگاه تعدادي را سوار کرد ، دوسه نفر از آنها يي که جاي براي نشستن نداشتند و کنارم ايستاده بودند پيگير گفتگويي شدند که از بيرون با هم داشتند ، در حالي که گوش مي دادم ياد گفتگوي ويژه خبري شب يکشنبه افتادم ، شب يکشنبه ي همين هفته را عرض مي کنم که پيش از نوشتن اولين قسمت موضوع بحثمان يعني آغاز فراگيري از اين چيه تلويزيون ديدم .

    در آن گفتگوي ويژه ي خبري حرف از اين چيه آي تي بود و انقلابي که در جهان بپا کرده ، البته مثل انقلاب صنعتي و پيدايش ماشين در غرب و بعد در اينجا ، يعني خودروهوشمند هم همانطور ، يعني حرفهاي مخبرش از اين خبر مي داد ، چراکه حرف از مثلا صدور انقلابي از اينجا نبود ، بلکه مثل وارد کردن مثلا همان کتاب اين چيه تئوري طبيعي مجموعه ها به کوشش مثلا ستاد يا شوراي انقلاب فرهنگي سابق ما بود .

    خب دست ما به صدا و سيمايمان که نمي رسيد ، از يکي از آنها که در ماشين مشغول گفتگو بودند پرسيدم اين چيه : ديجيتال يعني چه ؟

ايشان ، بلکه تقريبا هر سه باهم پاسخ دادند : يعني دو دويي .

    با اينکه خبر واحد بود پرسيدم يعني چه ؟ ولي بيشتر از دودويي با خبر نشدم .

    خب ديروز که نشد از اين انقلاب حرفي بزنم ، آخه وقتي از شهر برگشتم و در خانه مثلا پرسيدم که چرا آن سرباز رانندگي آن پيکان سواري را با هفت سرنشين قبول کرد ، يکي از پسرانم گفت : چه مي کرد ؟ آيا در مقابل فرمان مافوقش چاره اي جز آن داشت ؟

    چه عرض کنم ؟ خب مثل اين سه دانشجو چطور ؟ حالا بيننده ي سيماي ما دستش نرسد که بپرسد ، آيا مثلا دانشجو هم هر چه مافوقش بگويد ناچار از پذيرش آنست ؟

    آيا همين که ( يک ) چيزي فراگرفت باز روز از نو روزي از نو ؟ يعني طبق روش جديد انقلابي باز : هيچ بحساب آيد ؟ آيا دو دويي يا اين چيه ديجيتالي جز همين صفريک است ؟

    يا بقول مرحوم علامه که اول فرموده اند : چشم ما ، باز مثل همين بفرمايند : چشم بيناي ما ؟

    خب با اين فرمايش دو دويي يا اين چيه ديجيتالي مثلا مرحوم علامه ديگر چه نيازي به اين که ستاد يا شوراي انقلاب فرهنگي و همينطور صدا و سيماي ما هم طلب جام جم از غرب کند ؟

    مگر پيش از غربيان مثلا مرحوم علامه نفرموده بودند : ... يک سياهي و يک سفيدي ... ، را فراگرفته ايم ( ما ) ؟ ماي خودرو آنهم هوشمندش ؟ که سرنشينش فقط چشم هوشمند هم نيست که بعد افتادنش به (يک) مثلا سياهي باز روز از نو روزي از نو مثلا بيفتد به (يک) مثلا سفيدي ، بلکه همين هوشمندي را بينايي هم دارد ، بينايي ما را عرض مي کنم ؟ البته ماي باز خودرو و هوشمندش را عرض مي کنم .

    حالا ايستگاه بعدي چيست و بعد چشم ما و بينايي ما چي چي ما ؟ بماند براي فرصت بعدي ان شاءالله تعالي ، والسلام عليکم و رحمة الله و برکاته .

چشم بيناي ما

سلام عليکم .

امروز رفته بودم شهر ، وقتي مي خواستم برگردم نرسيده به ايستگاه سواري درميدان نزديک ايستگاه ديدم يکي از خيابانها را راهنمايي رانندگي بسته ، خيابان بسته شده را که نگاه مي کردم يک تجمعي در اواسط آن که ساختمان فرمانداري در آنجا بود به چشم مي آمد ، گفتم شايد بمناسبت ايام دهه ي فجر برنامه اي هست ، مي خواستم براهم بطرف ايستگاه برگشت به خانه را ادامه دهم که در همين احوال يک وانت نيروي نظامي رسيد و از پشت آن نيروهايي که سپر و اين چيه باطوم داشتند پياده شدند و به طرف فرمانداري راه افتادند .

کنجکاو شدم که ببينم چه خبره ، براي همين بطرف فرمانداري راه افتادم و با پرس و جو اينقدر دستگيرم شد که کارگران کارخانه ي نساجي نه ماه دريافتي نداشته اند و براي همين جمع شده اند .

خلاصه چند نفر ( فکر مي کنم شش نفر ) از آنها را که برده بودند فرمانداري با يک سواري پيکان که راننده ي آن يک نظامي بود از آنجا بردند ، البته يک سواري نظامي که با راننده پنج نظامي سرنشين آن بود در پي آن راه افتاد .

خب بنده هم که وسيله نداشتم که دنبالشان راه بيفتم که برايتان بگويم به کجا رفتند ، يعني برگشتم به ايستگاه و سوار سواري شدم و سواري که تکميل شد راننده اش راه افتاد ، يعني با سوار شدن چهار نفر ، نه علاوه بر راننده شش نفر ، مثل همان سواري پيکان که آنها را از فرمانداري برد .

آنهم در حاليکه در نزديکيهاي سواري ما مامور راهنمايي رانندگي نبود که راننده ي را بحکم قانون مجازات کند ، البته اگر از ظرفيتش بيشتر سوار مي کرد ، که نکرد ، ولي جلوي فرمانداري اين چيه پليس راهنمايي رانندگي هم بود !؟

--------------------------------------------

مطلب به نقل از اين چيه وبلاگ همبستگي ، مشارکت ووو بود  

    بسم الله الرحمن الرحيم ، ... ، صراط الذين انعمت عليهم غير المغضوب عليهم و لا الضالين .

    براي درک و دريافتي از جهان خارج گفتيم که به رغم راه و روش ارسطويي که مثلا مرحوم علامه خود را پيرو اين روش مي گويند از روش افلاطوني استفاده کرده اند ، يعني وقتي مي فرمايند : در نخستين بار که چشم ما بر اندام جهان خارج افتاد و ... ، به رغم راه و روش جديدي که گفتيم به کوشش ستاد يا شوراي انقلاب فرهنگي سابق هم وارد شده (1) ، ما را مجموعه اي تهي ، خالي و يا صفر بحساب نياورده که فقط فراگير جهان خارج بود ، بلکه براي يادگيري از جهان خارج هم دستکم عضوي داريم مثل همان چشم که بعنوان مثال فرموده اند .

    وگرنه بقول همان تحفه ي ستاد يا شوراي انقلاب فرهنگي ما از ينگه دنيا که زحمت برگردانش از فرنگي به فارسي را کشيده اند همان : آب در هاون کوبيدن ، ي مي شود که در کتاب تئوري طبيعي مجموعه ها آمده ، يعني بنده که بعنوان انساني بمناسبت انسي با اين کتاب برايم پيش نيامد که هيچ بحساب نيامده باشم ، بلکه دقيقا : هيچ بحساب آورده اند .

    شما چطور ؟ (2)

    خب به روش مرحوم علامه که علي الظاهر نه تنها داري عضو و مثلا چشم داريم ، بلکه مي بينيم در ادامه فرموده اند : فرض کنيم يک سياهى و يک سفيدى ديديم سياهى و سفيدى براى مثال اخذ شده و غرض دو خاصه حقيقى از خواص محسوسه اجسام است مثلا اول سياهى را که با حرکت ابصار بوى رسيده بوديم و پس از وى سفيدى را ادراک کنيم و ... .

    يعني چشم بينا هم داريم ، حالا چرا باز بنده بين روش ايشان و روش جديد که ما را هيچ بحساب آورده اند فرقي قائل نشدم ؟ ان شاءالله در فرصت بعدي بيشتراز اين به آن مي پردازيم .

    تابعد فعلا خدا نگهدار .

    1- حالا اين هم مثل همانست که جناب آقاي مصباح يزدي فرموده بودند : مسلمانان در سايه تشويقهاى رسول اکرم ص و جانشينان معصومش به فراگيرى انواع علوم پرداختند و مواريث علمى يونان و روم و ايران را به زبان عربى ترجمه کردند و عناصر مفيد آنها را جذب و با تحقيقات خودشان تکميل نمودند و در بسيارى از رشتههاى علوم مانند جبر مثلثات هيات مناظر و مرايا و فيزيک و شيمى به اکتشافات و اختراعاتى نائل گرديدند ؟

    يا بقول ايشان عامل ديگري دارد ؟ بماند .

    2 – هَلْ أَتَى عَلَى الْإِنسَانِ حِينٌ مِّنَ الدَّهْرِ لَمْ يَکُن شَيْئًا مَّذْکُورًا ؟

بسم الله الرحمن الرحيم ، ... .

    محفوظ يا نگهداري شده (قسمت پاياني) :

سلام عليکم .

    در فرصت قبلي گفتيم  مرحوم علامه هم بروش يادآوري و هم با يادآوري يکي از اعضاي ما وارد بحث و کاوش شده اند و اختلاف ما با ايشان در اين بود که ما را ( حس ، خيال يا حافظه و عقل ) گرفته اند ، چراکه گفتيم ما را ( حس ، دل و عقل ) هم بعنوان مثال گرفته اند .

   با اين حساب نه تنها مانعي ندارد که چشم ما بيفتد به فرمايش ايشان که بفرمايند : در نخستين بار که چشم ما بر اندام جهان خارج افتاد و ... ، بلکه اين طبيعي تر از آنچه مي باشد که چشم ما در مثلا کتاب تئوري طبيعي مجموعه ها به آن افتاده .

   چراکه نزد مرحوم علامه اگر ايشان چشم دارند ما هم چشم داريم و مي شود اين را هم پرسيد که : الم يعلم بان الله يري ؟ ولي پس از اينکه يکي از ما چشم داشته باشد و يکي نداشته باشد و بعد هم براي رفع اين چيه پارادوکس بقول آقاي راسل شايد هم براي اينکه عادلانه باشد !؟ (1) بنا براين گذاشته شود که هيچيک چشمي نداشته باشيم و بعد هم بقول آن کتاب براي اينکه ( آب در هاون کوبيدن ) ي نشود کلاه ي سر خود و ديگري بگذاريم که اين (2) دو زير مجموعه آن باشند ، چراکه طبيعيست که : اگر و فقط اگر دو مجموعه داشته باشيم ، آنگاه مجموعه اي داريم که ايندو زير مجموعه ي آنند  ، چي ؟  

   بنابراين نمي شود از اين ايشان و واردکننده ي ايشان هم که گفتيم ستاد انقلاب فرهنگي سابق يا شوراي انقلاب فرهنگي فعلي ما مي باشند پرسيد : خدا چي ؟

   يا ابا عبدالله بعب

پ ن (1) :

    يعني شايد بقولي ظلم بالسويه عدل باشد ! که عادلانه باشد هر دو چشم نداشته باشيم ، چه آن که فرمان اقرا يا بخوان صادر کرده !؟ و چه مجري فرمان که چشمش به اين فرمان افتاده باشد !؟

پ ن (2) :

   اشاره با اين ، آن ووو همان (مجموعه ي جامع) ي است که در اين کتاب ، کتاب تئوري طبيعي مجموعه ها را عرض مي کنم ، زير سوال رفته و از جمله مصاديقش که در اين کتاب بعنوان مثال آمده پدرمان حضرت آدم عليه السلام است !؟

   ناگفته نماند که گفته هاي اين کتاب شامل مجموعه اي بنام مادري که فرزندي داشته باشد هم مي شود ، يعني شامل حضرت مريم سلام الله عليها هم مي شود .

   چراکه بحسب گفته هاي اين کتاب يا مجموعه ي جامعي نداريم و يا اگر هم داشته باشيم زيرمجموعه اي ندارد ولو اينکه گفته شود : اگر و فقط اگر يک مجموعه هم داشته باشيم آنگاه مجموعه اي داريم که اين مجموعه زير مجموعه ي آن باشد ، يعني لازم نيست که گفته شود : اگر و فقط اگر دو مجموعه داشته باشيم آنگاه مجموعه اي داريم که اين دو مجموعه زير مجموعه ي آنند ، که اين مجموعه ي جامع آن دو باشد که مثل مثال کلاه و زير کلاه در اين کتاب باشد .  

  نظير اين گفته را در پاورقيهاي مقاله پنجم مرحوم علامه هم داشتيم که استاد شهيد در پاورقي نهم اين مقاله چنين فرموده بودند :

  9 - ( يکى از اعمال مخصوص ذهنى عمل مقايسه سنجش است از لحاظ ترتيب قدر مسلم اينست که اين عمل پس از عمل تخيل تبديل کردن علم حضورى به علم حصولى و پس از سپردن حد اقل دو صورت به قوه حافظه انجام مى‏گيرد هر چند در عمل مقايسه وجود دو صورت شرط نيست زيرا ممکن است‏يک چيز خودش را با خودش سنجيد و مقايسه کرد ولى قدرت ذهن بر اين عمل وقتى پيدا مى‏شود که حد اقل دو صورت پيش خود حاضر داشته باشد . ... ) .